Tình hình đàm phán giữa Hoa Kỳ và Iran: Không có thỏa thuận chính thức nào
Mặc dù có nhiều báo cáo cho rằng đã có thỏa thuận giữa Hoa Kỳ và Iran, thực tế là chưa có bất kỳ thỏa thuận nào, đặc biệt là không có sự tham gia của Israel. Tổng thống Hoa Kỳ, Donald Trump, và Tổng thống Iran, Masoud Pezeshkian, đã ký một Bản ghi nhớ (MoU) gồm 14 điểm, nhưng điều này chỉ đánh dấu sự khởi đầu của một vòng đàm phán kéo dài 60 ngày để đạt được một thỏa thuận thực sự.
Chi tiết về Bản ghi nhớ 14 điểm
Tất cả 14 điểm trong Bản ghi nhớ đều có thể được đàm phán lại, theo thông tin từ một quan chức cấp cao làm việc gần gũi với Bộ Năng lượng Iran. Phía Hoa Kỳ cũng được cho là hài lòng với việc tiếp tục đàm phán các điều khoản đã được nêu trong Bản ghi nhớ, thay vì đạt được một thỏa thuận thực sự.
| Điểm | Nội dung |
|---|---|
| 1 | Kết thúc ngay lập tức và vĩnh viễn tất cả các hoạt động quân sự của Hoa Kỳ và Israel. |
| 2 | Tôn trọng chủ quyền và không can thiệp vào công việc nội bộ. |
| 4 | Gỡ bỏ phong tỏa hải quân của Hoa Kỳ trong vòng 30 ngày. |
| 5 | Quản lý giao thông hàng hải bởi Iran. |
| 6-11 | Tiêm vốn tài chính lớn cho Iran qua việc dỡ bỏ các lệnh trừng phạt. |
| 8-9 | Kiểm soát chương trình hạt nhân và uranium làm giàu. |
Mục tiêu dài hạn của Iran
Về lâu dài, Iran muốn đạt được tất cả các yêu cầu trong danh sách 14 điểm của mình để chấm dứt các hoạt động thù địch. Trong đó, yêu cầu chủ chốt là kết thúc tất cả các hoạt động quân sự của Hoa Kỳ và Israel. Điều này không chỉ liên quan đến Iran mà còn cả Lebanon.
Bên cạnh đó, Iran cũng mong muốn nhận được một khoản tài chính lớn từ việc dỡ bỏ các lệnh trừng phạt, bao gồm việc tiếp cận các tài sản tài chính bị đóng băng và một kế hoạch phát triển kinh tế trị giá 300 tỷ USD từ Hoa Kỳ và các đối tác.
Chiến lược của Hoa Kỳ
Tổng thống Trump đã nhận ra rằng việc chỉ cần nói về một thỏa thuận cuối cùng với Iran và tiếp tục đàm phán sẽ đủ để giữ giá dầu ở mức thấp. Trước khi vòng đàm phán này được công bố, ông đã được các cố vấn quân sự và dân sự khuyên rằng cuộc đối đầu với Iran đã đến thời điểm quyết định.
| Yếu tố | Ảnh hưởng đến giá dầu |
|---|---|
| Giá dầu tăng 10 USD | Giá xăng tăng 25-30 cent/gallon |
| Giá xăng tăng 1 cent | Mất khoảng 1 tỷ USD chi tiêu của người tiêu dùng/năm |
Thách thức trong đàm phán
Iran có thể coi việc trì hoãn trong quá trình đàm phán là một chiến thắng, chỉ đứng sau việc nhận được tất cả những gì họ mong muốn. Đối với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran (IRGC), bất kỳ thỏa thuận hòa bình nào gần gũi với yêu cầu của Hoa Kỳ đều có thể trở thành mối đe dọa sinh tồn.
Thêm vào đó, việc trì hoãn sẽ cho phép Iran xây dựng lại quân đội, di chuyển vật liệu hạt nhân ở nơi an toàn hơn và tiếp tục xuất khẩu dầu đến các khách hàng chính như Trung Quốc với giá cao hơn.
Kết luận
Quá trình đàm phán giữa Hoa Kỳ và Iran có thể tiếp tục cho đến ít nhất là cuộc bầu cử giữa kỳ của Hoa Kỳ vào ngày 3 tháng 11. Trong khi giá dầu có thể bắt đầu tăng trở lại, điều này có thể không đủ nhanh để ảnh hưởng đến các cuộc bầu cử. Tổng thống Trump có thể sẽ xem xét các phương án quân sự sau cuộc bầu cử, nhưng hiện tại, việc tiếp tục đàm phán dường như là lựa chọn tốt nhất.
Cuối cùng, để hiểu rõ hơn về bối cảnh phức tạp này, cần xem xét kỹ lưỡng các yếu tố kinh tế, chính trị và quân sự liên quan đến thỏa thuận giữa Hoa Kỳ và Iran.