Trung Quốc đang nắm “yết hầu” nam châm đất hiếm toàn cầu và thế giới có thể bị tê liệt chuỗi cung ứng chỉ vì một nút siết xuất khẩu
#ĐấtHiếm #RareEarth #China #IEA #NamChâmĐấtHiếm #NăngLượng #XeĐiện #CôngNghệ #PinXeĐiện #KhoángSảnChiếnLược #CôngNghệDầuKhí
Nếu một ngày Trung Quốc dừng xuất khẩu nam châm đất hiếm trong 30 ngày, theo bạn ngành nào sẽ sụp đầu tiên xe điện, quốc phòng hay smartphone
Báo cáo mới từ International Energy Agency cho thấy một thực tế khiến nhiều quốc gia lo ngại. Trung Quốc hiện chiếm khoảng 60% sản lượng khai thác đất hiếm toàn cầu, nhưng điều đáng sợ hơn nằm ở khâu tinh luyện và sản xuất nam châm hiệu suất cao khi tỷ lệ kiểm soát đã vượt mốc 90% toàn cầu.
Điều này đồng nghĩa Mỹ, châu Âu, Nhật Bản, Hàn Quốc và cả ngành công nghiệp xe điện toàn cầu vẫn đang phụ thuộc cực lớn vào chuỗi cung ứng từ Trung Quốc.
Vai trò của nam châm đất hiếm hiện nay
⚡ Xe điện Tesla, BYD, Hyundai, Toyota đều dùng
⚡ Tuabin điện gió ngoài khơi cần số lượng cực lớn
⚡ Smartphone, drone, radar quân sự đều phụ thuộc
⚡ Tên lửa, F-35, tàu ngầm hạt nhân cũng cần
Bảng kiểm soát chuỗi cung ứng đất hiếm toàn cầu năm 2024
Công đoạn Trung Quốc Phần còn lại thế giới
Khai thác Khoảng 60% Khoảng 40%
Tinh luyện Hơn 90% Dưới 10%
Sản xuất nam châm Gần 95% Rất thấp
Các đối thủ đang cố thoát phụ thuộc Trung Quốc
Quốc gia Hành động
Mỹ Tài trợ hàng trăm triệu USD xây nhà máy nam châm
Nhật Bản Tăng tích trữ và đa dạng nguồn nhập
Ấn Độ Bơm hơn 7.280 crore rupee phát triển nam châm đất hiếm
EU Đạo luật khoáng sản chiến lược nhưng tiến độ chậm
Điều đáng chú ý là dù Mỹ có MP Materials, Australia có Lynas Rare Earths hay Nhật Bản có Hitachi Metals, nhưng đến hiện tại chưa quốc gia nào đủ sức cạnh tranh trực tiếp với hệ sinh thái tinh luyện và sản xuất nam châm của Trung Quốc.
Vì sao Trung Quốc gần như “bất khả chiến bại”
Họ kiểm soát từ mỏ đến nhà máy nam châm
Có chuỗi cung ứng nội địa cực lớn
Giá sản xuất thấp hơn phương Tây
Chính phủ hỗ trợ hàng chục năm
Công nghệ tinh luyện đi trước nhiều đối thủ
Nhiều chuyên gia nhận định “mỏ đất hiếm” không còn là yếu tố quyết định lớn nhất. Thứ tạo nên quyền lực thật sự là công nghệ tinh luyện và sản xuất nam châm NdFeB thế hệ cao cấp.
Châu Âu đang hụt hơi rõ rệt
GKN tại châu Âu thậm chí đã hủy kế hoạch xây dựng nhà máy nam châm đất hiếm vì khó cạnh tranh với giá từ Trung Quốc.
Việt Nam có cơ hội không
Việt Nam được IEA nhắc đến trong nhóm có tham gia chuỗi cung ứng khai thác đất hiếm. Tuy nhiên khoảng cách lớn nhất hiện nay vẫn là công nghệ tinh luyện sâu, sản xuất vật liệu từ tính và chuỗi công nghiệp phụ trợ.
Nếu không đi nhanh, Việt Nam có thể chỉ dừng ở vai trò bán tài nguyên thô thay vì trở thành trung tâm công nghiệp vật liệu chiến lược
Giá trị thật sự của đất hiếm không nằm ở quặng
1 tấn quặng thô có thể chỉ vài chục triệu VND
Nhưng khi thành nam châm hiệu suất cao dùng cho xe điện hoặc quốc phòng, giá trị có thể tăng gấp hàng chục lần
Thế giới đang bước vào cuộc chiến tài nguyên mới và lần này “dầu mỏ của kỷ nguyên điện hóa” có thể chính là đất hiếm.
#TrungQuốc #KhoángSản #Tesla #BYD #Toyota #Lynas #MPMaterials #XeĐiện #CôngNghệTươngLai #AnNinhNăngLượng #ĐịaChínhTrị #KinhTếToànCầu #CôngNghệDầuKhí
